Γράφει η Φωτεινή Μακεδονοπούλου

   Αφήνοντας στην άκρη τις θριαμβολογίες, τα χαμόγελα και την επικοινωνιακή προβολή σαν να μην πέρασαν επτά ολόκληρα χρόνια διακυβέρνησης της ΝΔ, η ουσία των ανακοινώσεων στη ΔΕΘ λίγους μήνες (;) πριν τις εθνικές εκλογές, αποτυπώνεται στα εξής σημεία:

​   Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ζητώντας και τρίτη τετραετία, μίλησε για μία «πορεία προς το 2031» και ταυτόχρονα ένα «άλμα ευημερίας για τον πολίτη» και εξήγγειλε πακέτο 2,2 δισ. ευρώ με φοροελαφρύνσεις, ετήσια βοηθήματα (400€ σε συνταξιούχους κάθε Νοέμβριο, αρχής γενομένης από το 2026, 500€ σε δημοσίους υπαλλήλους από τον Δεκέμβριο του 2027), στήριξη σε αγρότες και οικογένειες, καθώς και στόχο για κατώτατο μισθό 1.000€ το 2028. 

   Ωστόσο, πίσω από τους αριθμούς κρύβονται σημαντικές παράμετροι:

​Αγοραστική Δύναμη vs Ονομαστικοί Μισθοί:

   Οι όποιες αυξήσεις δεν διασφαλίζουν την πραγματική ευημερία όταν τα πάγια έξοδα (ενοίκια, super markets, ενέργεια) απορροφούν κάθε αύξηση.

  Η πραγματική ευημερία κρίνεται από το τι περισσεύει μετά την κάλυψη των βασικών αναγκών (για αποταμίευση, ψυχαγωγία, υγεία ή εκπαίδευση). Όταν η "ψαλίδα" μεταξύ εσόδων και πάγιων εξόδων κλείνει, η ποιότητα ζωής παραμένει στάσιμη ή υποβαθμίζεται. 

  Για να υπάρξει ουσιαστική βελτίωση, οι αυξήσεις των μισθών πρέπει να συνοδεύονται είτε από έλεγχο των τιμών στα βασικά αγαθά, είτε από φορολογικές ελαφρύνσεις που συγκρατούν το κόστος διαβίωσης.

​Χρονικός Ορίζοντας 2028:

   Ο στόχος των 1.000€ στον κατώτατο μισθό τοποθετείται σε δύο χρόνια. Ήδη αντιδρούν εκπρόσωποι μικρομεσαίων επιχειρήσεων οι οποίες και θα επωμιστούν την αύξηση μισθών προς τους εργαζομένους τους. 

   Σε ό,τι αφορά τους εργαζόμενους, αν σε δυο χρόνια το κόστος διαβίωσης αυξηθεί ταχύτερα από τους μισθούς, η πραγματική αγοραστική δύναμη θα παραμείνει στάσιμη ή θα μειωθεί. 

​Στεγαστικό Πρόβλημα ("Σπίτι μου 3"): 

   Η ενίσχυση της ζήτησης μέσω επιδοτήσεων, χωρίς παράλληλη αύξηση της προσφοράς ακινήτων, κινδυνεύει να τροφοδοτήσει περαιτέρω την άνοδο των τιμών και των ενοικίων.

Αποταμιευτικός «κουμπαράς» για κάθε παιδί: 

   Από τον Ιανουάριο του 2027 οι γονείς θα μπορούν να ανοίγουν, μέσα στα δύο πρώτα χρόνια από τη γέννηση του παιδιού, ειδικό αποταμιευτικό λογαριασμό επενδυτικού χαρακτήρα. Για κάθε ποσό που θα καταθέτει ο γονέας, το κράτος θα προσθέτει ισόποση συμμετοχή, έως 1.200 ευρώ τον χρόνο. 

   Το θέμα είναι: θα περισσεύουν για κάθε παιδί τα 100 ευρώ από τον οικογενειακό προϋπολογισμό για να κατατίθενται;

​Δομή Φορολογίας: 

   Οι ελαφρύνσεις στον φόρο εισοδήματος δεν αρκούν για τα χαμηλά και μεσαία στρώματα, καθώς το μεγαλύτερο φορολογικό βάρος προέρχεται από τους έμμεσους φόρους (ΦΠΑ) στα αγαθά πρώτης ανάγκης.

​Οικονομικοί Δείκτες & Πραγματικότητα:

   Παρά τους ρυθμούς ανάπτυξης, η Ελλάδα παραμένει χαμηλά στην Ευρωπαϊκή Ένωση στο κατά κεφαλήν ΑΕΠ σε όρους αγοραστικής δύναμης (στο 68% του μέσου όρου της ΕΕ). Η ανάπτυξη κρίνεται από το αν βελτιώνει την καθημερινότητα, τη στέγαση και τις δημόσιες υπηρεσίες.

Διαχείριση

   Το ζήτημα δεν είναι απλώς η διανομή των 2,2 δισ. ευρώ που επιτρέπουν τα πλεονάσματα, αλλά η στρατηγική επιλογή. Και αυτή δεν μπορεί να είναι τα πρόσκαιρα επιδόματα αλλά οι δομικές αλλαγές που θα αντιμετωπίζουν την ακρίβεια και την αβεβαιότητα του πολίτη.

   Σαφώς η αποτελεσματικότητα των εξαγγελιών δεν θα κριθεί από τις ομιλίες, ούτε καν στις επόμενες δημοσκοπήσεις - εφόσον τα μέτρα θα φανούν κυρίως από το 2027 -, αλλά στο αν ο πολίτης θα δει ουσιαστική διαφορά στην καθημερινότητά του, θα δει ανακούφιση στην τσέπη του όταν καλείται να καλύψει τις υποχρεώσεις του.

   Για επίλογο αφήνω το γεγονός ότι σε μεγάλη αλυσίδα super market - στη χθεσινή μου επίσκεψη - η μείωση τιμής στο γάλα αφορά μόνο σε σοκολατούχο των 500 ml…