Την Κυριακή 9 Αυγούστου 2026, στο Δημοτικό Σχολείο Αγόριανης του Δήμου Σπάρτης, διοργανώνεται η 8η Αρχαιολογική και Ιστορική Ημερίδα για τη Λακεδαίμονα με θέμα:

«Αποτυπώνοντας τα αλώνια του Βορείου Ταϋγέτου. Αλώνισμα, λίχνισμα και παραγωγή ψωμιού».

Η επιστημονική ημερίδα έχει ως θέμα την ανάδειξη και την προστασία του αλωνιού και τη μελέτη του παραδοσιακού αλωνίσματος στους αγροτικούς οικισμούς του 19ου και 20ού αιώνα, καθώς και τη χαρτογράφηση των αλωνιών της κοινότητας Αγόριανης και των τοπικών κοινοτήτων του Βορείου Ταϋγέτου.

Τόσο στην Αγόριανη όσο και σε άλλους οικισμούς του βόρειου τμήματος της κοιλάδας του Ευρώτα και του Ταϋγέτου σώζεται μεγάλος αριθμός αλωνιών, τα οποία αποτελούν χαρακτηριστικό γνώρισμα του βίου των αγροτικών κοινωνιών του πρόσφατου παρελθόντος και πολύτιμα μνημεία της ελληνικής λαϊκής ξερολιθικής αρχιτεκτονικής.

Το αλώνι, ως υποδομή και λαϊκό αρχιτεκτόνημα, σε κάθε γεωγραφική ενότητα του ελλαδικού χώρου φέρει τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα του κάθε τόπου. Το ίδιο συμβαίνει και στην περίπτωση των αλωνιών των οικισμών του Βορείου Ταϋγέτου. Η θέση, η μορφή και τα υλικά του αλωνιού καθορίστηκαν από την ανάγκη προσαρμογής στις συνθήκες του φυσικού περιβάλλοντος, προσδίδοντας στα μελετώμενα αλώνια ξεχωριστό και τοπικό μορφολογικό χαρακτήρα.

Ο μεγάλος αριθμός αλωνιών που καταγράφηκαν κατά τη χαρτογράφηση και τον εντοπισμό τους στο βορειοδυτικό τμήμα του Ταϋγέτου φωτίζει τον βαθμό στον οποίο οι τοπικές κοινωνίες της υπαίθρου του 19ου και 20ού αιώνα ήταν εξαρτημένες από την καλλιέργεια της γης και την άμεση κατεργασία των καρπών της.

Διοργανωτές είναι ο Εξωραϊστικός και Πολιτιστικός Σύλλογος Αγόριανης και η Περιφερειακή Ενότητα Λακωνίας.

Στο πλαίσιο της ημερίδας θα εκτεθούν έργα ζωγραφικής του Γεωργίου Γιαννακάκη, εμπνευσμένα από την αγροτική ζωή των κοινοτήτων του Βορείου Ταϋγέτου. Η έκθεση θα ξεκινήσει στις 19:30.

Πρόγραμμα Ημερίδας

08:15 – Χαιρετισμός και καλωσόρισμα από εκπρόσωπο του Εξωραϊστικού και Πολιτιστικού Συλλόγου Αγόριανης.

08:20 – Χαιρετισμοί από εκπροσώπους της Πολιτείας.

08:30 – Χαιρετισμός από τον Αντιπεριφερειάρχη Λακωνίας, Θεόδωρο Βερούτη.

08:45 – Προλογίζοντας.

09:00 – Γεωργία Μανεσιώτη, Αρχιτέκτων Μηχανικός MSc, Υπ. Διδάκτωρ ΕΜΠ.
Θέμα: «Η ξερολιθική αρχιτεκτονική των αλωνιών της Αγόριανης Λακωνίας και η χαρτογράφησή τους».

09:20 – Νικόλαος Μάζης, Αρτοποιός, Επίτιμος Πρόεδρος της Συντεχνίας Αρτοποιών Λακωνίας.
Θέμα: «Λακωνικά και "σύγχρονα" είδη σιταριού: Η θέση τους στη σύγχρονη διατροφή και αρτοποιία».

09:40 – Πρωτοπρεσβύτερος Χρυσοβαλάντης Θεοδώρου, Δρ. Λειτουργικής Θεολογικής Σχολής ΑΠΘ, MSc Βυζαντινής Μουσικολογίας.
Θέμα: «Από το στάχυ στο πρόσφορο. Ιστορία, παράδοση και πίστη γύρω από το σιτάρι».

10:00 – Χορευτικό δρώμενο: «Γύρω στου χωριού τ’ αλώνια».